00:00:13:T逝maczenie i poprawki:|< theM >, < antares444 >
00:00:18:Synchro DVDscr - Pukka
00:00:42:Patrzysz na t rzek.|ζgodnie przep造waj鉍 obok.
00:00:47:Zauwa瘸sz licie.|Powiewaj鉍e na wietrze.
00:00:53:S造szysz ptaki. S造szysz 瘸by drzewne.
00:00:57:W oddali s造szysz krow.
00:01:00:Czujesz traw. Wodny mu逖osadza si na brzegach rzeki.
00:01:07:Jest cicho, jest spokojnie.
00:01:11:I nagle czujesz w sobie zmian.
00:01:16:Czujesz jakby wzi像 g喚boki oddech. I m闚isz sobie|"No tak zapomnia貫m o tym wszystkim"
00:01:31:To jest pierwsze zdj璚ie ziemi z kosmosu.|Kt鏎e jako pierwsze zobaczylimy.
00:01:37:Zosta這 zrobione w Bo瞠 Narodzenie 1968 roku.|W czasie misji Apollo 8
00:01:47:Ale wype軟iamy t cienk pow這k atmosferyczna|zanieczyszczeniami.
00:02:16:Nazywam si Al Gore|Zwyk貫m by nast瘼nym prezydentem USA.
00:02:24:Nie uwa瘸m tego za szczeg鏊nie zabawne.
00:02:52:Chcia貫m opowiedzie t頌histori od d逝窺zego czasu.
00:02:56:I czuj, 瞠 zawiod貫m w|przekazaniu jej dalej.
00:03:20:Zajmuj si polityk od d逝giego czasu.|I jestem dumny z mojej pracy.
00:03:30:/Chyba 瘸rtujesz, to jest|katastrofa narodowa.
00:03:34:/Zabierajcie wszystkie autobusy, autokary, ci篹ar闚ki|i jedcie z nimi do Nowego Orleanu.
00:03:40:To jest powa積a, powa積a, powa積a sprawa.
00:03:48:S dobrzy ludzie w polityce w obydwu partiach,|kt鏎zy trzymaj to na wyci鉚ni璚ie r瘯i.
00:03:56:Poniewa, gdy to do siebie dopuszcz, potwierdz.|Wtedy wielkie zmiany b璠 nieuniknione.
00:04:05:/To jest najwi瘯szy cholerny kryzys|/w historii tego kraju.
00:04:17:NIEWYGODNA PRAWDA
00:04:26:I stracili kontakt radiowy,|gdy weszli za ciemn stron ksi篹yca.
00:04:31:Nadesz豉 chwila oczekiwania.
00:04:33:Kiedy powr鏂i kontakt radiowy,|spojrzeli ku g鏎ze i
00:04:38:pstrykn瘭i to zdj璚ie|znane jako "Wsch鏚 Ziemi"
00:04:42:To jedno zdj璚ie wybuch這|w podwiadomoci rodzaju ludzkiego.
00:04:48:Doprowadzi這 do dramatycznych zmian.
00:04:50:Po 18-tu miesi鉍ach powsta逖ruch na rzecz rodowiska.
00:04:55:Nast瘼ne zdj璚ie zosta這 zrobione|w czasie ostatniej misji Apollo 17.
00:05:00:Zosta這 zrobione 11 Grudnia 1972|I jest najczciej pokazywanym zdj璚iem w historii.
00:05:09:I jest jedynym zdj璚iem|Ziemi, jakie mamy.
00:05:13:Gdzie s這鎍e znajdowa這 si瞣bezporednio za statkiem kosmicznym.
00:05:18:Wi璚 ziemia jest w pe軟i owietlona. Nie czciowo w ciemnociach.
00:05:23:Nast瘼ny obraz jaki wam poka輳,|nie by prawie przez nikogo widziany.
00:05:27:Zosta zrobiony przez statek Galileo.
00:05:31:Kt鏎y wyruszy bada uk豉d s這neczny.|I gdy opuszcza ziemsk grawitacj.
00:05:37:Obr鏂i swe kamery i zrobi zdj璚ia|z jednego obrotu ziemi.
00:05:44:Tutaj ukazane w 24 sekundy.
00:05:47:Czy to nie pi瘯ne?
00:05:50:Ten obraz jest magiczny w pewien spos鏏.|Zosta zrobiony przez Toma Van Santa.
00:05:54:Zrobi 3000 oddzielnych zdj耩 satelitarnych.|W okresie 3 lat.
00:06:02:Cyfrowo po章czy je razem,|wybieraj鉍 te bez chmur.
00:06:10:Wszystkie l鉅y s wiernie odwzorowane.
00:06:15:Gdy si je rozci鉚nie,|powstaje p豉ski obraz.
00:06:19:Pokazuje wam to dlatego, gdy chc opowiedzie wam|o dw鏂h nauczycielach, kt鏎ych mia貫m.
00:06:24:Jednego nie za bardzo lubi貫m,|drugi by dla mnie bohaterem.
00:06:30:Mia貫m nauczycielk w podstaw闚ce,|kt鏎a uczy豉 geografii pokazuj鉍 map Ziemi.
00:06:37:Mia貫m koleg w 6 klasie, kt鏎y podni鏀 r瘯.|Wskaza na zarys wschodniego wybrze瘸
00:06:45:Ameryki Po逝dniowej i Zachodniego wybrze瘸 Afryki.|I zapyta si ...
00:06:51:"Czy one kiedy do siebie pasowa造?"
00:06:53:A nauczycielka -|"Oczywicie, 瞠 nie. To niedorzeczno"
00:06:58:Ten ucze zosta narkomanem, a nauczycielka|doradc do spraw nauki w obecnym rz鉅zie.
00:07:16:Ale widzicie, nauczycielka wyra瘸豉|pogl鉅y naukowe tamtego okresu.
00:07:25:Kontynenty s tak du瞠,|z pewnoci si nie poruszaj.
00:07:30:Ale jak wiemy dzisiaj,|one si poruszaj.
00:07:35:Od章czy造 si od siebie.|Ale by okres, 瞠 przylega造 do siebie.
00:07:40:To przypuszczenie by這 problemem.|Odzwierciedla這 dobrze znane powiedzenie
00:07:47:"Nie to czego nie wiemy prowadzi do k這pot闚"|"Ale to co wiemy na pewno, a takie nie jest"
00:07:53:Wierzcie lub nie, ale to jest wa積y punkt.|Gdy istnieje inne takie przypuszczenie
00:08:00:w dzisiejszych czasach na temat globalnego ocieplenia,|kt鏎e jest nieprawdziwe.
00:08:05:M闚i, 瞠 Ziemia jest taka wielka.|Wi璚 nie mo瞠my mie na ni 瘸dnego z貫go wp造wu.
00:08:13:Mo瞠 to by豉 prawda kiedy.|Ale ju nie jest.
00:08:17:Jednym z powod闚, 瞠 to jest ju nieprawda.|Jest to, 瞠
00:08:20:najczulsz czci ziemskiego systemu|ekologicznego, jest atmosfera.
00:08:27:Tak czu章, gdy jest bardzo cienka.
00:08:31:M鎩 przyjaciel Carl Sagan, zwyk mawia.|"Gdyby mia du篡 polakierowany globus,
00:08:37:grubo lakieru by豉 by por闚nywalna|do gruboci ziemskiej atmosfery"
00:08:47:Jest wystarczaj鉍o cienka,|瞠 jestemy w stanie zmieni jej sk豉d.
00:08:53:To s podstawy nauki o efekcie cieplarnianym,|nie b璠 si w nie zag喚bia.
00:08:58:Wszyscy wiem, 瞠 promieniowanie s這neczne|dociera na Ziemi w postaci fal wietlnych.
00:09:05:To podgrzewa Ziemi. Natomiast cz獡tego promieniowania opuszcza Ziemi
00:09:13:w postaci fal podczerwonych.
00:09:15:Cz tych fal podczerwonych|zostaje uwi瞛iona przez atmosfer.
00:09:23:To dobrze, bo utrzymuje|temperatur Ziemi w pewnych granicach.
00:09:29:Pozostaje ona prawie niezmienna,|nadaj鉍a si do 篡cia.
00:09:33:Ale problem tkwi w tym, 瞠 ten|poziom atmosfery jest pogrubiany przez
00:09:40:zanieczyszczenia, kt鏎e tam docieraj.
00:09:43:To powoduje, 瞠 wi璚ej fal podczerwonych|zostaje uwi瞛ionych na Ziemi.
00:09:50:Atmosfera na ca造m globie si podnosi,|to w豉nie globalne ocieplenie.
00:09:55:To tradycyjne wyjanienie.|Uwa瘸m, 瞠 to wyjanienie jest lepsze.
00:10:02:GLOBALNE OCIEPLENIE lub :|NIKT NIE LUBI JAK JEST GOR丘O!
00:10:15:Pewnie zastanawiasz si,|dlaczego tw鎩 l鏚 si rozpuci.
00:10:19:Winowajc nie s obcokrajowcy,|to globalne ocieplenie.
00:10:23:- Glopalne oceplenie?|- Tak.
00:10:28:Poznajcie Pana Promie S這鎍a.|Przybywa a ze S這鎍a na wizyte do Ziemi.
00:10:33:Cze Ziemia.|Wpad貫m by rozjani tw鎩 dzie.
00:10:40:- A teraz ju sobie lec.|- Nie tak szybko Panie Promie.
00:10:44:Jestemy gazami cieplarnianymi.|Nigdzie nie idziesz.
00:10:53:Bo瞠 to boli.
00:10:55:W nied逝gim czasie Ziemia|jest pe軟a Promieni.
00:10:58:Ich rozk豉daj鉍e si瞣cia豉 ogrzewaj atmosfer.
00:11:03:- Jak si pozb璠ziemy kaz闚 cieplalnianch?
00:11:07:Na szczcie nasi przystojni politycy|wpadli w ostatniej chwili
00:11:11:na tani spos鏏 walki z|globalnym ociepleniem.
00:11:14:Od 2063 roku wrzucamy co jaki czas|ogromny kawa lodu do oceanu.
00:11:22:Tak jak tatu robi ze swoim drinkiem|ka盥ego ranka.
00:11:26:A pniej si z這ci.
00:11:28:Oczywicie gaz闚 cieplarnianych przybywa.
00:11:32:Wi璚 za ka盥ym razem|potrzeba wi璚ej lodu.
00:11:35:- I problem rozwi頊any raz na zawsze.|- Ale?
00:11:39:Raz na zawsze.
00:11:48:Ten obraz zapocz靖kowa moje|zainteresowanie t spraw.
00:11:55:Zobaczy貫m go gdy by貫m|jeszcze studentem.
00:11:58:Poniewa mia貫m profesora Rogera Revelle,|kt鏎y jako pierwszy zaproponowa
00:12:03:mierzenie st篹enia dwutlenku|w璕la w atmosferze.
00:12:07:Widzia gdzie zmierza ta historia.
00:12:11:Po kilku pierwszych rozdzia豉ch.
00:12:14:Po kilku pierwszych latach danych.
00:12:18:Wiedzia co oznacza, to co nadejdzie.
00:12:27:Zaprojektowa eksperyment w 1957.|Zatrudni Charlesa Davida Keelinga
00:12:33:Kt鏎y by豉 bardzo oddany,|dok豉dny w swych mierzeniach przez dekady.
00:12:40:Zacz瘭i wysy豉 balony meteorologiczne|ka盥ego dnia.
00:12:43:Wybrali rodek Pacyfiku, jako|obszar najbardziej odludny.
00:12:50:By bardzo twardog這wym naukowcem,|wierzy w twarde dane.
00:12:57:To by dla mnie wspania造 okres.
00:13:01:Jak wielu m這dych ludzi, wszed貫m w kontakt|z intelektualnymi pomys豉mi,
00:13:07:z kt鏎ymi nie spotka豚ym si瞣w najdzikszych snach.
00:13:14:Pokaza naszej klasie wyniki swoich mierze.|Po zaledwie kilku latach.
00:13:22:To by這 dla mnie szokuj鉍e.|On by te zaszokowany.
00:13:27:I powiedzia naszej klasie,|o tym jakie to jest wa積e.
00:13:33:A ja wch豉nia貫m to jak g鉉ka.
00:13:37:Rozrysowa powi頊ania mi璠zy|wielkimi zmianami w naszej cywilizacji,
00:13:43:a tym wzorem, kt鏎y by teraz widoczny|w atmosferze ca貫j planety.
00:13:48:Przepowiedzia gdzie to zmierza,|jeli nic z tym nie zrobimy.
00:13:54:I to by這 jasne jak S這鎍e.
00:14:00:Po pierwszych siedmiu, omiu latach|widzimy jak to sie rozwija這.
00:14:05:Ale zada貫m pytanie, dlaczego wykres|idzie w g鏎e i w d馧 ka盥ego roku.
00:14:11:Wyjani, 瞠 jeli|spojrzymy na l鉅y na Ziemi.
00:14:15:Bardzo ma這 jest ich na po逝dniowej p馧kuli.|Wi瘯szo jest na p馧nocnej.
00:14:22:I wi瘯szo rolinnoci jest na p馧nocy.
00:14:25:Wi璚 kiedy p馧nocna p馧kula|jest obr鏂ona ku S這鎍u.
00:14:30:Jak w naszej wionie i lecie.|Pojawiaj si licie, kt鏎e wch豉niaj
00:14:35:dwutlenek w璕la. I jego ilo獡w atmosferze maleje.
00:14:38:Ale kiedy p馧nocna p馧kula jest|odwr鏂ona od S這鎍a. Jak w jesieni i zimie.
00:14:43:Licie opadaj i wydychaj dwutlenek w璕la.|A jego ilo w atmosferze ronie.
00:14:50:To tak jak by ca豉 Ziemia|ka盥ego roku bra豉 wdech i wydech.
00:14:57:Zacz瘭imy mierzy獡dwutlenek w璕la w 1958.
00:15:03:I widzimy, 瞠 w po這wie lat 60-tych.|Kiedy moja klasa zobaczy豉 ten wykres.
00:15:10:By這 wida, 瞠 wykres idzie do g鏎y.
00:15:12:Szanowa貫m go i nauczy貫m si od niego|tak wiele, 瞠 pod嘀a貫m za tym.
00:15:16:Kiedy poszed貫m do kongresu w po這wie lat 70-tych.|Pomog貫m zorganizowa pierwsze przes逝chania
00:15:24:w sprawie globalnego ocieplenia.|Poprosi貫m mojego profesora by by g堯wnym wiadkiem.
00:15:29:Myla貫m, 瞠 to rozwi嘀e ten problem.|Ale to si tak nie potoczy這.
00:15:33:Ale przes逝chania wci嘀 trwa造.|W 1984 poszed貫m do senatu z tym problemem.
00:15:41:Napisa貫m ksi嘀k na ten temat.|Startowa貫m na prezydenta w 1988.
00:15:46:Czciowo by zyska獡rozg這s w tej sprawie.
00:15:48:W 1992 roku poszed貫m do bia貫go domu.|Uchwalilimy podatek od dwutlenku w璕la.
00:15:53:I kilka innych uchwa w tej sprawie.|Pojecha貫m do Kyoto w 1997 roku.
00:15:59:By podpisa traktat, kt鏎y jest|tak kontrowersyjny w USA.
00:16:03:W 2000 roku m鎩 przeciwnik, obiecywa逖uregulowa poziom dwutlenku w璕la.
00:16:09:Nie dotrzyma obietnicy.
00:16:11:Ale celem tego jest, 瞠 przez ten|ca造 czas mo瞠cie zobaczy.
00:16:17:To co ja widzia貫m,|przez te wszystkie lata.
00:16:20:Linia idzie w g鏎.|A my zauwa瘸my tego skutki w prawdziwym wiecie.
00:16:26:To jest g鏎a Kilimanjaro, przed 30 laty.|I bardziej obecnie.
00:16:33:M鎩 przyjaciel wr鏂i w豉nie|stamt鉅, z tym zdj璚iem.
00:16:38:Kolejny przyjaciel studiuje lodowce.|Tutaj jest z jednym z ostatnich
00:16:42:kawa趾闚 lodowca na Kilimanjaro.
00:16:47:W ci鉚u dekady, nie b璠zie|ju nieg闚 Kilimanjaro.
00:16:51:To si dzieje w Lodowcowym Parku Narodowym.|Wspi像em si na szczyt w 1998 roku.
00:16:58:W ci鉚u 15 lat zmieni nazw na|By造 Lodowcowy Park Narodowy.
00:17:03:To si dzieje, rok w rok z lodowcem Columbia.|Cofa si co roku.
00:17:09:Wielka szkoda, bo te|lodowce s takie pi瘯ne.
00:17:13:Ci kt鏎zy id je obejrze.|Widz takie rzeczy codziennie.
00:17:31:W Himalajach jest szczeg鏊ny problem.|Poniewa 40 procent wszystkich
00:17:36:ludzi na wiecie zaopatruj si瞣w wod pitn ze strumieni i rzek,
00:17:41:kt鏎e maj swoje r鏚豉|z wody z lodowc闚.
00:17:46:I w ci鉚u najbli窺zego p馧wiecza te 40%|ludzi b璠zie mia這 powa積y niedob鏎 wody.
00:17:53:Z powodu tego topnienia.
00:17:56:W這chy. W這skie Alpy.|To samo miejsce dzisiaj.
00:18:01:Stara poczt闚ka ze Szwajcarii.
00:18:04:W ca造 Alpach zauwa瘸my podobn histori.|Podobnie jest w po逝dniowej Ameryce.
00:18:11:Peru 15 lat temu.|I ten sam lodowiec dzisiaj.
00:18:15:To Argentyna 20 lat temu.|I ten sam lodowiec dzisiaj.
00:18:20:75 lat temu w Patagonii w Ameryce po逝dniowej.|Te wielkie po豉cie lodu znikn窸y.
00:18:31:W tym wszystkim jest ukryte przes豉nie.|To jest og鏊nowiatowe.
00:18:35:L鏚 te ma historie do opowiedzenia.
00:18:38:M鎩 przyjaciel Lonnie Thompson|robi odwierty w lodzie.
00:18:41:Wierc i wyci鉚aj l鏚 na powierzchnie.|Patrz na niego i badaj.
00:18:48:Kiedy pada nieg, ma貫 b鉉elki powietrza|zostaj uwi瞛ione w lodzie.
00:18:52:A oni potrafi zmierzy ile dwutlenku w璕la|by這 w atmosferze w tym czasie.
00:18:59:Co jest jeszcze bardziej interesuj鉍e,|mog zmierzy odpowiednie izotopy tlenu
00:19:10:i powiedzie nam jaka|by豉 wtedy temperatura.
00:19:16:Kiedy by貫m na Antarktyce,|widzia貫m odwierty takie jak te.
00:19:20:Jeden facet spojrza na l鏚 i powiedzia逖"W tym czasie kongres USA podpisa uchwa喚
00:19:26:o czystym powietrzu".|Nie mog貫m uwierzy. Ale by這 wida r騜nic.
00:19:30:Zaledwie kilka lat po uchwaleniu|tego prawa by這 to dok豉dnie wida.
00:19:35:Mog policzy wstecz, rok po roku.|Tak samo jak s這je roczne w drzewach.
00:19:42:Wida ka盥 warstw瞣topnienia i zamarzania.
00:19:46:Mog si cofn寞 nawet tysi鉍e lat.|Zrobili wykres temperatury.
00:19:54:Niebieski to zimno, czerwony to ciep這.
00:19:58:Pokazuje to z kilku powod闚.
00:20:02:Po pierwsze tzw. sceptycy powiedz,|瞠 jest to fenomen cykliczny.
00:20:10:Istnia przecie okres|ocieplenia redniowiecznego.
00:20:14:Tak by. Jest w豉nie tu.|S i dwa inne.
00:20:18:Ale w por闚naniu z tym co dzieje si teraz.|Nie ma por闚nania.
00:20:23:Jeli spojrzymy na|tysi鉍e lat temperatury.
00:20:28:I por闚namy j do tysi鉍a lat|poziomu dwutlenku w璕la.
00:20:32:Widzimy jak blisko do siebie pasuj.
00:20:36:Tysi鉍 lat dwutlenku w璕la|w lodowcu w g鏎ach to jedno.
00:20:41:Ale na Antarktyce mo瞠my si瞣cofn寞 650 tysi璚y lat.
00:20:48:Najprawdopodobniej ten wykres jest|pokazywany pierwszy raz gronu os鏏
00:20:55:wi瘯szemu ni ma豉 grupka naukowc闚.
00:20:57:To jest era obecna.|A to ostatnia era lodowcowa.
00:21:02:Idzie w g鏎.|Cofamy si 650 tysi璚y lat.
00:21:07:To okres ocieplenia miedzy|dwoma erami lodowcowymi.
00:21:10:To druga i trzecia era lodowcowa.
00:21:14:Czwarta, pi靖a, sz鏀ta i|si鏚ma era lodowcowa.
00:21:19:A teraz wa積y punkt.|W ca造m okresie 650 tysi璚y lat.
00:21:26:Poziom dwutlenku w璕la nigdy|nie by wy窺zy ni 300 czci na milion [ppmv].
00:21:33:Tak jak powiedzia貫m wczeniej.|Potrafili tak瞠 zmierzy temperatur.
00:21:37:Tak wygl鉅a豉 temperatura|na naszej Ziemi.
00:21:41:Pewna rzecz od razu rzuca si w oczy.
00:21:44:Powiem to w ten spos鏏. Jak m鎩 kolega z 6 klasy|m闚i o Afryce i Ameryce po逝dniowej.
00:21:51:"Czy one kiedy do siebie pasowa造?"|Niedorzeczno.
00:21:57:Ale oczywicie pasowa造.|Zale積oci s bardzo skomplikowane.
00:22:03:Ale jest jedna zale積o,|silniejsza ni wszystko inne.
00:22:08:Gdy jest wi璚ej dwutlenku w璕la,|temperatura ronie.
00:22:13:Poniewa zatrzymuje na Ziemi|wi璚ej ciep豉 ze S這鎍a.
00:22:17:W czci USA, gdzie znajduj si瞣miasta jak Detroit, Nowy York.
00:22:25:To jest r騜nica mi璠zy mi造m dniem,|a mil lodu nad swoj g這w.
00:22:34:Miejcie to w pami璚i,|patrz鉍 na ten kolejny fakt.
00:22:39:Dwutlenek w璕lu nigdy nie przekroczy逖300 czci na milion [ppmv].
00:22:44:Jego poziom obecnie wynosi tyle.
00:22:51:Wysoko wy瞠j ni kiedykolwiek by.
00:22:57:Chcia豚ym to mocno podkreli.
00:23:01:Ekipa pr鏏owa豉 nauczy mnie|obs逝gi tego podnonika.
00:23:06:Jeli tylko si nie zabije.
00:23:16:Poziom ju jest tutaj.
00:23:21:Patrzcie jak wysoko ponad naturalnym cyklem.|My si do tego przyczynilimy.
00:23:27:Panie i panowie. Jeli za nast瘼ne 50 lat,|a nawet mniej.
00:23:32:Ten poziom wci嘀 b璠zie wzrasta.
00:23:35:Gdy obecne tu dzieci b璠 w moim wieku.
00:23:40:Tak b璠zie to wygl鉅a這|za mniej ni 50 lat.
00:23:49:Znacie wyra瞠nie|"Poza skal"?
00:23:54:Za mniej ni 50 lat poziom|dwutlenku w璕la b璠zie tutaj.
00:23:59:Nie istniej fakty, daty lub liczby,|kt鏎e by造by zmylone by to zaprezentowa.
00:24:06:Tzw. sceptycy spojrz na to i powiedz.|No i?
00:24:11:To wydaje si ca趾iem w porz鉅ku.
00:24:20:Wi璚. Jeszcze raz.
00:24:23:Jeli tyle na stronie zimna r闚na si瞣mili lodu nad naszymi g這wami.
00:24:32:To czemu r闚na這 by si瞣tyle po stronie ciep豉?
00:24:38:To nie jest tyle zagwostka polityczna,|a bardziej moralna.
00:24:46:Jeli pozwolimy by to si wydarzy這.|To b璠zie to g喚boko nieetyczne.
00:24:54:Mia貫m tak wiar w nasz|system demokratyczny.
00:25:00:Myla貫m i wierzy貫m, 瞠 ta historia|b璠zie mia豉 moc niesienia zmian.
00:25:09:疾 kongres zareaguje,|瞠 oni te b璠 zaszokowani.
00:25:16:Ale oni nie byli.
00:25:21:Walka. Zwyci瘰twa, kt鏎e|tak naprawd nie s zwyci瘰twami.
00:25:26:Przegrane, kt鏎e nie s頌naprawd przegranymi.
00:25:29:Pe軟i role powi瘯szenia|wielkoci trywialnych krok闚 naprz鏚.
00:25:36:Wyolbrzymienia wa積oci|pewnego wielkiego zacofania.
00:25:47:3 Kwietnia 1989.
00:25:51:M鎩 syn Paul wyrwa mi si z r瘯i|i wbieg za koleg na ulice.
00:25:59:Mia wtedy 6 lat.
00:26:04:Oddycha豉 za niego maszyna.
00:26:10:By這 prawdopodobne, 瞠 go stracimy.
00:26:18:W ko鎍u z豉pa oddech.
00:26:24:Zostalimy w tym szpitalu przez miesi鉍.
00:26:29:By這 tak jak bymy patrzyli na kalendarz.|I wszystko nam ulecia這.
00:26:40:Wszystko by這 trywialne.|Nic nie znaczy這.
00:26:44:By taki dzielny.|By takim odwa積ym facetem.
00:26:51:To wywr鏂i這 m鎩 wiat do g鏎y nogami.
00:26:55:I potrz瘰這 nim, a糕wszystko z niego wypad這.
00:27:01:Jego obecno na swiecie,|zmieni豉 dla mnie wszystko.
00:27:05:Jak mam teraz spo篡tkowa獡m鎩 czas na tej ziemi?
00:27:13:Zag喚bi貫m si w to.|Staraj鉍 si zrozumie to dog喚bniej.
00:27:19:Pojecha貫m na Antarktyk, biegun|po逝dniowy, biegun p馧nocny, Amazoni.
00:27:24:W miejsca gdzie naukowcy|pomogli mi zrozumie czci tego problemu.
00:27:32:Czci, kt鏎ych nie|rozumia貫m ca趾owicie.
00:27:39:Mo磧iwo utraty,|rzeczy dla mnie najcenniejszej.
00:27:44:Naby貫m zdolno, kt鏎ej chyba|wczeniej nie mia貫m.
00:27:54:Ale gdy to poczu貫m, poczu貫m|瞠 mo瞠my j naprawd utraci.
00:28:01:To co my bierzemy za oczywiste,|mo瞠 ju nie by tutaj dla naszych dzieci.
00:28:09:To s wskazania temperatury,|od czas闚 naszej wojny secesyjnej.
00:28:14:W niekt鏎ych latach|wygl鉅a jak by sz造 w d馧.
00:28:17:Ale g堯wny trend jest szczeg鏊nie widoczny.|A w ostatnich latach jest
00:28:22:nieprzerwany i nasilaj鉍y si.
00:28:26:Jeli spojrzymy na 10 najgor皻szych lat.|Wszystkie by造 w ci鉚u ostatnich 14 lat.
00:28:36:A najgor皻szym rokiem by rok 2005.
00:28:40:Widzielimy ju fale gor鉍a. Naukowcy przewiduj,|瞠 b璠 coraz cz瘰tsze.
00:28:48:Kilka lat temu fala gor鉍a zabi豉|w Europie 35 tysi璚y os鏏.
00:28:55:Indie nie by造 a tak zauwa穎ne. Ale w tym|samym roku temperatura si璕n窸a tam 50C.
00:29:04:W te lato na zachodzie USA, by這 wiele miast|z rekordowymi temperaturami.
00:29:11:Oraz ci鉚造mi dniami z|temperatur przekraczaj鉍 40C.
00:29:17:200 takich miast na zachodzie USA,|ustanowi這 rekordy temperatury.
00:29:22:Na wschodzie by這 wiele miast,|kt鏎e uczyni造 podobnie.
00:29:26:W章czaj鉍 w to, przypadkowo Nowy Orlean.
00:29:29:Temperatura ronie na ca造m wiecie.|W章czaj鉍 w to oceany.
00:29:35:To jest naturalny przedzia逖temperatur w oceanach.
00:29:40:Ludzie m闚i, 瞠 naturalne|jest 瞠 ronie i obni瘸 si.
00:29:44:To jest przedzia oczekiwanych|temperatur na najbli窺ze 16 lat.
00:29:49:Ale naukowcy specjalizuj鉍y si w|efekcie cieplarnianym maj model komputerowy,
00:29:54:kt鏎y ju dawno przewidzia逖ten przedzia wzronie.
00:29:57:Teraz poka瞠 wam niedawno opublikowane|faktyczne temperatury ocean闚.
00:30:04:Oczywicie gdy oceany robi si cieplejsze,|powoduje to silniejsze burze.
00:30:09:W ci鉚u ostatnich kilku lat|widzielimy wiele du篡ch huragan闚.
00:30:14:Huragany Jeanne, Frances,|Ivan by造 wr鏚 nich.
00:30:18:Tego samego roku, kt鏎ego mielimy|te wszystkie huragany.
00:30:22:Ustanowilimy rekord dla iloci|tornad w roku.
00:30:26:Media nie powi璚i造 Japonii tyle uwagi,|ale i ona ustanowi豉 rekord tajfun闚.
00:30:33:Poprzedni rekord wynosi 7.|Tu mamy ich 10 w roku 2004.
00:30:39:Podr璚zniki do nauki musia造|zosta napisane na nowo.
00:30:43:Poniewa mylano, 瞠 nie mo磧iwy jest|huragan na po逝dniowym Atlantyku.
00:30:47:Lato 2005 wpisuje si w te zmiany.|Pierwsza by豉 Emily, kt鏎a wessa豉 Yukatan.
00:30:55:Pniej nadszed huragan Dennis.|Spowodowa wiele zniszcze.
00:30:58:Wliczaj鉍 w to przemys naftowy.|Tutaj najwi瘯sza platforma wiertnicza
00:31:03:na wiecie po przejciu Dennisa.
00:31:05:Ta nieomal wp造n窸a w most.
00:31:09:Pniej nadesz豉 Katrina.
00:31:12:Warto pami皻a, 瞠 gdy powsta豉 by豉 kategorii 1-ej.|Zabi豉 wiele os鏏 i
00:31:20:wyrz鉅zi豉 szkody na miliardy dolar闚.|I co si wtedy sta這?
00:31:24:Przed uderzeniem w Nowy Orlean.|Przesz豉 na ciep造mi wodami.
00:31:29:Gdy wzrasta temperatura wody, wzrasta pr璠ko wiatru|oraz wilgotno powietrza.
00:31:38:Zobaczycie, 瞠 huragan Katrina po przejciu|nad Floryd i wejciu do zatoki
00:31:43:zbiera energi z ciep貫j wody i|robi si silniejszy i silniejszy.
00:31:47:Sp鎩rzcie na oko tego huraganu.|Konsekwencje tego by造 ogromne.
00:31:56:Nie da si ich opisa s這wami.
00:32:23:/Dostajemy doniesienia, kt鏎e 豉mi mi serce.|/Ludzie m闚i:
00:32:27:/"By貫m na poddaszu, nie wytrzymam|/tego d逝瞠j. Mam wod do szyi.
00:32:33:/chyba nie dotrwam."
00:32:35:/I to dzieje si w tej chwili.|/Powiedzielimy wszystkim o problemie z 17 kana貫m.
00:32:42:/Prosilimy, by si tym zaj瘭i.
00:32:54:Co nowego dla Ameryki.|Jak na Boga mog這 si to wydarzy tutaj?
00:33:07:By造 ostrze瞠nia, 瞠|huragany b璠 silniejsze.
00:33:11:By造 ostrze瞠nia na wiele dni przed,|瞠 ten huragan wyrz鉅zi tak wielki szkody.
00:33:22:Jedno pytanie jakie musimy|sobie postawi brzmi:
00:33:27:Jak mamy reagowa, gdy s造szymy|ostrze瞠nia od czo這wych naukowc闚 wiata.
00:33:34:By豉 burza innego rodzaju w|latach 30-ch 19-ego wieku.
00:33:39:Straszliwa, bezprecedensowa ,|burza w kontynentalnej europie.
00:33:43:Winston Churchill ostrzeg Anglik闚.
00:33:48:疾 ta burza r騜ni豉 si od wszystkiego|co si ju kiedy wydarzy這.
00:33:52:I musieli si na ni przygotowa.|Wiele os鏏 nie chcia這 w to wierzy.
00:33:59:A on sta si bardzo niecierpliwy|z tego powodu, i powiedzia to:
00:34:03:"Era zw這ki, p馧rodk闚, koj鉍ych i|k這potliwych rodk闚 doranych,
00:34:09:opnie, zbli瘸 si do zako鎍zenia.
00:34:12:W jej miejsce nadchodzi|okres konsekwencji"
00:34:20:B喚dy, kt鏎e pope軟i造 poprzednie|pokolenia i generacje,
00:34:26:mia造 konsekwencje, kt鏎e uda這|nam si pokona.
00:34:29:My nie mamy tej dogodnoci.|Nie prosilimy si o to.
00:34:34:A jednak.
00:34:36:Al Gore jest zwyci瞛c頌wed逝g wynik闚 popularnoci.
00:34:39:Ale wygra ten, kto|wygra w stanie Floryda.
00:34:43:/Wygranym na Florydzie jest Al Gore.|/Floryda jest niepewna.
00:34:49:/George Bush zostaje prezydentem USA.|/Prezydentura dla Busha.
00:34:59:/Oficjalnie potwierdzamy, 瞠 Floryda jest|zbyt niepewna by podj寞 decyzj.
00:35:27:Stanowczo nie zgadzam si z decyzj s鉅u.|Ale akceptuje j.
00:35:34:Akceptuje zako鎍zenie tej sprawy.
00:36:03:To by ci篹ki cios.
00:36:08:Ale co masz zrobi.
00:36:13:Starasz si wyci鉚n寞|z tego co najlepsze.
00:36:26:To przyku這 moj uwag do misji,|kt鏎 stara貫m si wype軟i przez
00:36:33:te wszystkie lata.
00:36:39:Zacz像em zn闚 robi prezentacje.
00:36:48:Jedynym, cz瘰to niezauwa瘸nym skutkiem|globalnego ocieplenia jest to, 瞠
00:36:54:powoduje wi瘯sze opady. Ale wi璚ej z nich|pojawia si w czasie du篡ch burz.
00:36:58:Poniewa para wodna z ocean闚 zwi瘯sza|wilgotno, i gdy dochodzi do
00:37:03:warunk闚 burzowych. Wi璚ej wody opada|w tym samym czasie.
00:37:07:Towarzystwa ubezpieczeniowe ju to zauwa篡造.|Wyp豉ty przez nie robione wzros造.
00:37:12:Widzicie szkody wyrz鉅zone przez te zdarzenia.|2005 roku jeszcze tu nawet nie ma.
00:37:19:Kiedy si tu pojawi, b璠zie poza skal.
00:37:22:Europa mia豉 rok, bardzo|podobny do naszego.
00:37:28:M闚i, 瞠 przyroda oszala豉.
00:37:31:Katastrofy naturalne r騜nego rodzaju.
00:37:37:Pow鏚 w Azji. Mumbai w Indiach.|98 cm deszczu w przeci鉚u 24 godzin.
00:37:45:Jak do tej pory, by to najwi瘯szy|opad w historii ca造ch Indii.
00:37:52:W Chinach r闚nie du穎 powodzi.
00:37:55:Globalne ocieplenie paradoksalnie|nie tylko powoduje wi璚ej powodzi,
00:38:00:ale i r闚nie wi璚ej susz.
00:38:02:Ta s零iedzka prowincja,|prze篡wa豉 powa積 susz.
00:38:06:Gdy w tym samym czasie|te obszary by造 zalane.
00:38:10:Jedna z przyczyn tego jest to, 瞠 globalne|ocieplenie nie tylko zwi瘯sza wilgo
00:38:17:na wiecie, ale r闚nie zmienia|jej wyst瘼owanie.
00:38:22:Skupcie si na tym obszarze Afryki.|Na skraju Sahary.
00:38:30:Dziej si tam niewyobra瘸lne tragedie.|Maj one wiele przyczyn.
00:38:35:Ale Darfur i Nigeria s頌por鏚 tych tragedii.
00:38:41:Jednym z czynnik闚, kt鏎e to powoduje jest|brak deszczu i wzmagaj鉍a si susza.
00:38:47:To jest jezioro Czad. Kiedy jedno z|najwi瘯szych jezior na wiecie.
00:38:53:W ci鉚u ostatnich kilku dekad|wysch這 prawie ca趾owicie.
00:38:58:Jeszcze bardziej komplikuj鉍|obecne problemy tych teren闚.
00:39:02:Drug przyczyn dla|kt鏎ej to jest paradoks.
00:39:08:Globalne ocieplenie powoduje|wi瘯sze wyparowywanie ocean闚.
00:39:13:Jak i r闚nie wysysa wilgotno z ziemi.
00:39:18:Wysuszanie gleby bardzo wzrasta,|ze wzrostem temperatury.
00:39:22:I to ma swoje konsekwencje|r闚nie dla nas w USA.
00:39:28:To jest wyjazd z Cartnage.
00:39:31:Gdy mia貫m 14 lat, skasowa貫m|tu rodzinny samoch鏚.
00:39:37:W豉nie tam. Na tym wzg鏎ku.
00:39:43:Widzicie tego czarnego byka.
00:39:47:Takie hodowalimy.
00:39:52:Mojego ojca nazwali "Hodowc miesi鉍a".
00:39:57:Wychowa si na farmie.
00:40:01:Przez ca章 swoj karier w senacie,|wraca tu by hodowa byd這.
00:40:08:Uczenie si od ojca, na tez ziemi.
00:40:14:To jest co wyj靖kowego.
00:40:18:Moje wychowanie jako dziecka,|by這 troche niespotykane.
00:40:24:Sp璠za貫m 8 miesi璚y tu w Waszyngtonie|w ma造m pokoju hotelowym.
00:40:32:A te kolejne 4 miesi鉍e na tej|pi瘯nej, du瞠j farmie.
00:40:39:Mia貫m tu psa.
00:40:42:Kucyka.
00:40:44:Mog貫m tu strzela z wiatr闚ki.
00:40:47:Mog貫m p造wa w rzecze.
00:40:50:Wyj i le瞠 sobie na trawie.
00:41:01:Troch mi zaj窸o zrozumienie r騜nicy|mi璠zy zabaw, a prac.
00:41:13:Miejsca osiedlania si ludzi by造 wybierane|z powodu warunk闚 klimatycznych.
00:41:21:Kt鏎e by造 niezmienne od ostatniej|ery lodowcowej, od 11 tysi璚y lat.
00:41:29:Na tej farmie te warunki si zmieniaj.
00:41:33:Wydaje si to stopniowe, dla cz這wieka.
00:41:38:Ale dla tej rzeki jest to bardzo,|bardzo nag貫.
00:41:47:Dwa kanarki w kopalni w璕la.
00:41:51:Pierwszym jest Arktyka.|To jest oczywicie pokryty lodem ocean Arktyczny.
00:41:56:Grenlandia obok.
00:41:59:M闚i o kanarkach w kopalni poniewa糕Arktyka jest jednym z dw鏂h region闚 wiata.
00:42:04:kt鏎e szybciej odczuwaj頌skutki globalnego ocieplenia.
00:42:09:To jest najwi瘯sza lodowa|skorupa na Arktyce.
00:42:14:Po prostu p瘯豉 na p馧 3 lata temu.|Naukowcy byli zdziwieni.
00:42:19:T tzw. pijane drzewa. To nie jest|spowodowane silnym wiatrem lub
00:42:25:konsumpcj alkoholu. Korzenie tych drzew|osiadaj w zmarzlinie.
00:42:32:Zmarzlina topnieje.|Wi璚 teraz wychylaj sie w we wszystkie strony.
00:42:37:Ten budynek zosta wzniesiony na zmarzlinie.|Zawali si gdy zmarzlina stopnia豉.
00:42:43:Dom tej kobiety musia逖zosta opuszczony.
00:42:47:Struktura tego ruroci鉚u|zosta豉 naruszona.
00:42:51:A propo tego, rop, kt鏎 chc wydobywa w|strefie ochronnej, na p馧nocnej Alasce.
00:42:58:Trzeba b璠zie transportowa ci篹ar闚kami.|Kt鏎e poruszaj si po zamarzni皻ym terenie.
00:43:06:Ten wykres przedstawia liczb dni na Alasce,|kiedy ziemia tam jest przejezdna.
00:43:12:35 lat temu by這 252 dni na rok.
00:43:17:Teraz jest poni瞠j 75 dni na rok.
00:43:20:Poniewa wiosna przychodzi wczeniej.|Jesie przychodzi pniej.
00:43:25:A temperatury rosn.
00:43:28:Pojecha貫m na biegun po逝dniowy.|Wp造n像em pod pokryw lodu w 這dzi podwodnej.
00:43:34:Kt鏎a wynurza si na|powierzchni w taki spos鏏.
00:43:37:Od kiedy rozpocz瘭i patrole w 1957 roku.|B璠鉍 pod lodem mierz grubo lodu,
00:43:47:poniewa mog si wynurzy w miejscach|gdzie lud nie przekracza 105 cm.
00:43:53:Trzymali szczeg馧owy raport,|nie ujawnili go, poniewa by tajny.
00:43:59:Pojecha貫m tam by przekona ich by go odtajnili.|I tak si sta這.
00:44:03:To jest to co ukazuje ten raport.
00:44:06:Zaczynaj鉍 od 1970 roku. Nast雷i wyrany|spadek w iloci, wielkoci i gruboci lodu.
00:44:13:L鏚 zmala o 40 procent w ci鉚u 40 lat.
00:44:19:Dwa g堯wne badania pokazuj, 瞠 w ci鉚u 50 - 70 lat|w okresie letnim lodu w og鏊e nie b璠zie.
00:44:27:Mo瞠cie si zapyta. Dlaczego|to mia豚y by problem?
00:44:30:Jak arktyczny l鏚 m鏬豚y|si roztopi tak szybko?
00:44:35:Kiedy promienie s這neczne trafiaj w l鏚.|Ponad 90 procent ich jest odbijana.
00:44:42:Ale kiedy trafiaj w otwart wod.|Ponad 90 procent jest absorbowana.
00:44:46:Kiedy otaczaj鉍a woda robi si cieplejsza.|Przypiesza topnienie lodu.
00:44:53:W tej chwili arktyczny l鏚|dzia豉 jak wielkie lustro.
00:44:56:Ponad 90 procent promieni|s這necznych jest odbijana.
00:44:59:Utrzymuj to Ziemie ch這dniejsz.
00:45:02:Ale gdy l鏚 topnieje i woda|otrzymuje t energi s這neczn.
00:45:08:Ponad 90 procent jest absorbowanych.
00:45:11:Wi璚 ciep這 szybciej si gromadzi|tutaj na biegunie p馧nocnym.
00:45:15:Na oceanie arktycznym,|Arktyce i ca貫j planecie.
00:45:21:To z豉 wiadomo dla stworze鞫takich jak niedwiedzie polarne.
00:45:27:Nowe badania naukowe pokazuj,|瞠 pierwszy raz odnajduje si
00:45:31:niedwiedzie polarne, kt鏎e uton窸y.
00:45:36:Kt鏎e szukaj鉍 lodu przep造wa造 d逝gie|odleg這ci, nawet do 60 mil.
00:45:41:Wczeniej to si nie zdarza這.
00:45:44:Ale co to znaczy dla nas?
00:45:46:Patrze na rozleg貫 obszary otwartej wody.|Na szczycie naszego wiata,
00:45:51:kt鏎y zwyk豚y przykryty lodem.
00:45:54:Musimy si tym martwi, poniewa糕ma to efekt na ca章 planet.
00:45:58:Klimat ziemi jest jak wielki silnik.|Dystrybuuj鉍y energi ciepln
00:46:03:z r闚nika na bieguny.
00:46:05:Robi to dzi瘯i pr鉅om oceanicznym|i pr鉅om wietrznym.
00:46:09:Naukowcy m闚i nam ,瞠 klimat ziemi|nie jest jednostajny.
00:46:16:Nie wszystkie zmiany nast瘼uj stopniowo.|Niekt鏎e s nag貫.
00:46:23:rednia roczna temperatura na ziemi|wynosi 58F (14C).
00:46:30:Jeli nast雷i wzrost o 5F (3C),|a jest on minimum tego co przewidujemy.
00:46:37:Sp鎩rzcie jaki to ma wp造w globalnie.
00:46:41:To tylko jeden stopie na r闚niku,|ale ju 12F na biegunach.
00:46:46:Wi璚 wszystkie te pr鉅y morskie i|wietrzne, kt鏎e utworzy造 si w
00:46:50:ostatniej erze lodowcowej i by造 dosy獡stabilne. Niewiadomo gdzie teraz b璠.
00:46:56:I zmieni si.
00:46:58:Jedynym z miejsc o kt鏎e badacze|najbardziej si martwi.
00:47:03:Jest na p馧nocnym Atlantyku.
00:47:06:Gdzie pr鉅 z zatoki spotyka si瞣z zimnymi wiatrami z Arktyki i Grenlandii.
00:47:11:Tam wyparowuje ciep這 z zatokowego pr鉅u,|a para przemieszcza si
00:47:16:po zachodniej europie dzi瘯i wiatrom|i rotacji planety.
00:47:20:Interesuj鉍e jest to, 瞠 ca造 system|pr鉅闚 oceanicznych jest po章czony.
00:47:24:Nazywaj to oceanicznym pasem transmisyjnym.|(Cyrkulacja termohalinowa)
00:47:29:Czerwone to ciep貫 pr鉅y powierzchniowe,|pr鉅y zatokowe s najczciej takie.
00:47:34:Niebieski reprezentuj zimne pr鉅y|poruszaj鉍e si w przeciwnym kierunku.
00:47:39:Tych nie widzimy, gdy糕p造n po dnie ocean闚.
00:47:44:Na p馧nocnym Atlantyku, po tym|jak ciep這 zostaje wyci鉚ni皻e,
00:47:50:to co zostaje jest zimniejsz頌wod i bardziej s這n wod.
00:47:53:bo s鏊 nigdzie nie znika.|Wi璚 woda jest g瘰tsza i ci篹sza.
00:47:58:Ta zimna, g瘰ta, ci篹ka woda opada z pr璠koci頌5 mil. galon闚 na sekund (19 mil. litr闚)
00:48:06:I wci鉚a ten pr鉅 spowrotem na po逝dnie.
00:48:10:Pod koniec ostatniej ery lodowcowej.|Kiedy ostatni lodowiec cofa si z P. Ameryki.
00:48:16:L鏚 roztopi si i powsta豉|wielka po豉 wody.
00:48:21:Wielkie jeziora s pozosta這ci頌tego ogromnego jeziora.
00:48:26:Utworzy豉 si lodowa tama na wchodzie,|i pewnego dnia tama ta p瘯豉.
00:48:32:I ca豉 ta wie瘸 woda ruszy豉,|i rozcie鎍zy豉 t zimn g瘰t wod.
00:48:42:Zrobi豉 j wie窺z, l瞠jsz,|wi璚 przesta豉 opada.
00:48:46:I ta pompa zatrzyma豉 si.
00:48:49:I transfer ciep豉 usta.
00:48:51:I europa powr鏂i豉 do ery lodowcowej|na nast瘼ne 902 ty. lat.
00:48:56:I zmiana z warunk闚 jakie mamy|dzisiaj w kolejn er lodowcow.
00:49:02:Nast雷i豉 najprawdopodobniej|w oko這 10 lat.
00:49:07:To jest nag造 skok.
00:49:10:Oczywicie to ju si nie wydarzy.|Poniewa nie ma ju lodowca na P. Ameryce.
00:49:15:Czy jest jaki inny kawa逖lodu gdzie w pobli簑?
00:49:20:No tak. Jeszcze do tego wr鏂imy.
00:49:45:To jest dla mnie|ekstremalnie frustruj鉍e.
00:49:50:By komunikowa si ca造 czas na nowo,|tak zrozumiale jak potrafi.
00:50:00:A my nadal najgorzej udzielamy si瞣w sprawie tego problemu.
00:50:10:Rozgl鉅am si w poszukiwaniu|sygna堯w, 瞠 naprawd si zmienimy.
00:50:21:Narazie ich nie widz.
00:50:24:/Wielu znanych naukowc闚 m闚i,|/瞠 jednym z czynnik闚 zanieczyszcze
00:50:30:/s tlenki azotu z|rozk豉daj鉍ych si rolin.
00:50:39:/Ten facet jest tak wielkim ekstremist頌/ekologicznym, 瞠 wszyscy amerykanie
00:50:45:/utrac miejsca pracy. On jest szalony.
00:50:50:/Nawet gdyby ludzie powodowali|/globalne ocieplenie, a tak nie jest.
00:50:55:/By這 by to najwi瘯sze k豉mstwo|/wymierzone w amerykan闚.
00:51:03:Jeli problem nie dotyka ich osobicie.
00:51:11:ζtwo im go ignorowa.
00:51:20:Powiedzie, 瞠 zajmiemy si tym jutro.
00:51:29:Ten sam fenomen zmian,|nast瘼uje r闚nie w porach roku.
00:51:36:Tu s badania z Holandii.|Szczyt przylot闚 ptak闚 wracaj鉍ych z migracji,
00:51:43:25 lat temu wychodzi 25 kwietnia.|Ich m這de wykluwa造 si 3 czerwca.
00:51:48:W豉nie w momencie kiedy pojawia造|si g零ienice.
00:51:52:Tak by plan przyrody.
00:51:55:Ale 20 lat ocieplania pniej.|G零ienice pojawiaj si 2 tygodnie wczeniej.
00:52:01:Ptaki pr鏏uj nadgoni, ale nie udaje im si.|Wi璚 s w k這potach.
00:52:07:Istniej miliony nisz ekologicznych,|kt鏎e s pod wp造wem globalnego ocieplenia.
00:52:14:To s dni mrozu w po逝dniowej Szwajcarii|w ostatnich 100 latach.
00:52:19:Zmala造 gwa速ownie. Ale patrzcie jak du穎|inwazyjnych egzotycznych gatunk闚
00:52:26:pojawi這 si by zape軟i獡nowe ekologiczne nisze.
00:52:32:To samo dzieje si te tutaj w USA.|S造szelicie o problemie z Sosnowymi 真kami?
00:52:37:Te 簑ki by造 zabijane przez mrone zimy.|Ale mniej dni z przymrozkami.
00:52:44:I sosny s przez nie dewastowane.
00:52:47:To jest cz z 14 milion闚 akr闚 drzew na Alasce,|kt鏎e zosta造 zabite szkodniki.
00:52:55:Istniej miasta, kt鏎e zosta造 za這穎ne,|poniewa by造 ponad granic wyst瘼owania
00:53:01:komar闚. Nairobi i wiele innych.
00:53:04:Z ociepleniem klimatu, komary przenosz si瞣na wy窺ze tereny.
00:53:09:Istnieje tak瞠 wielu innych nosicieli|chor鏏 zakanych. Nie tylko komary.
00:53:18:Mielimy 30 tzw. nowych chor鏏,|kt鏎e pojawi造 si w ostatnim 獞ier獞ieczu.
00:53:25:I wiele z nich, jak SARS,|spowodowa這 olbrzymie k這poty.
00:53:30:Odporne formy grulicy.
00:53:32:Powracaj choroby, kt鏎e ju kiedy|by造 pod kontrol.
00:53:38:Ptasia grypa jak wiecie,|jest powa積 spraw.
00:53:43:Wirus z zachodniego nilu.|Przyby na wschodnie wybrze瞠 w 1999 roku.
00:53:47:2 lata pniej by ju za Mississippi.
00:53:50:2 lata pniej rozprzestrzeni si瞣na ca造 kontynent.
00:53:54:Mamy tu bardzo niepokoj鉍e widoki.|Rafy koralowe na ca造m wiecie.
00:54:00:Z powodu globalnego ocieplenia i innych|czynnik闚 bielej i ko鎍z o tak.
00:54:06:Gatunki ryb, kt鏎e zale蕨 od|raf koralowych s zagro穎ne.
00:54:10:Zanikanie gatunk闚 zwierz靖 post瘼uje|teraz tysi鉍krotnie szybciej ni w naturze.
00:54:18:Doprowadza mnie to do drugiego|kanarka w kopalni w璕la.
00:54:22:Antarktyda. Najwi瘯sza|po豉 lodu na ca貫j Ziemi.
00:54:26:M鎩 przyjaciel powiedzia w 1978 roku,|瞠 jeli zobaczysz od豉muj鉍 si kr lodow
00:54:32:na antarktydzkim p馧wyspie, uwa瘸j.|B璠zie to dzwonek ostrzegawczy przed globalnym ociepleniem.
00:54:39:Jeli spojrzymy na ten p馧wysep,|ka盥e miejsce gdzie wida te zielone plamy.
00:54:47:Jest lodow kr wi瘯sz ni stan Rhode Island,|kt鏎a od豉ma豉 w okresie ostatnich 15-20 lat.
00:54:54:Skupie si tylko na jednej.|Nazywaj鉍ej si Larson B.
00:54:58:Sp鎩rzcie na te czarne plamki tutaj.|Mo瞠 si wydawa, 瞠 patrzymy przez l鏚.
00:55:06:To jest tylko iluzja. Naprawd jest to|rozpuszczony l鏚, kt鏎y tworzy baseny wody.
00:55:13:Gdybycie lecieli nad nimi w helikopterze,|zobaczylibycie 瞠 maj wysoko 214 metr闚.
00:55:19:S takie majestatyczne. Takie masywne.
00:55:22:W oddali s g鏎y, a przed g鏎ami|jest szelf kontynentalny.
00:55:30:To jest p造waj鉍y l鏚. Istnieje te l鏚 po章czony|z ziemi na dolnych stokach tych g鏎.
00:55:36:Odleg這 st鉅 do g鏎|wynosi 25 mil. (40 km)
00:55:41:Myleli, 瞠 to b璠zie stabilne przynajmniej|przez 100 lat. Nawet z globalnym ociepleniem.
00:55:47:Naukowcy badaj鉍y te pokrywy lodowe, byli|zdumieni gdy spojrzeli na te zdj璚ia.
00:55:54:Zaczynaj鉍 31 Stycznia 2002 roku. W okresie 35 dni.|Ta po豉 lodu ca趾owicie znikn窸a.
00:56:04:Nie mogli wymyli jak to mo磧iwe,|瞠 sta這 si to tak nagle.
00:56:10:Starali si doj do tego,|gdzie pope軟ili b章d.
00:56:14:I wtedy skupili swoj uwag na tych|basenach roztopionej wody.
00:56:18:Nawet zanim doszli do|tego co si tam sta這.
00:56:21:Co innego zacz窸o i nie po ich myli.
00:56:24:Kiedy ten p造waj鉍y l鏚 p瘯.
00:56:27:Przesta przytrzymywa l鏚 na ziemi.
00:56:30:I ten l鏚 z ziemi zacz像|wpada do oceanu.
00:56:33:To by這 jak wyci鉚ni璚ie|korka z butelki.
00:56:35:Istnieje r騜nica mi璠zy|p造waj鉍ym lodem a lodem ziemnym.
00:56:39:Taka r騜nica jak kostki lodu|p造waj鉍e w szklance wody,
00:56:43:kt鏎e kiedy si topi,|nie podnosz poziomu wody,
00:56:47:a kostkami kt鏎e s頌u這穎ne na innych kostkach,
00:56:50:kt鏎e topi鉍 si wylewaj頌wod poza kraw璠zie.
00:56:53:Dlatego mieszka鎍y tych|narod闚 z Pacyfiku.
00:56:56:Musieli si ewakuowa na Now Zelandi.
00:57:00:Ale chc si skupi na|zachodniej Antarktydzie.
00:57:03:Poniewa dobrze ukazuje r騜nic mi璠zy|lodem na ziemi a lodem morskim.
00:57:08:Obydwa s tam obecne.|S osadzone na czubkach wysp,
00:57:11:ale ocean wp造wa pod nie.
00:57:15:Kiedy ocean staje si cieplejszy,|ma to na nie wp造w.
00:57:18:Gdyby to si roztopi這,
00:57:21:poziom wody na wiecie podni鏀逖by si o 20 st鏕 (6m).
00:57:24:Zmierzyli niepokoj鉍e zmiany|pod t powierzchni lodu.
00:57:29:Uwa瘸j jednak 瞠 jest|bardziej stabilna ni,
00:57:33:inny wielki obiekt lodowy,|kt鏎y jest podobnych rozmiar闚..
00:57:37:Grenlandia tak瞠 podnios豉|by poziom wody o 20 st鏕.
00:57:41:gdyby stopnia豉.
00:57:43:M鎩 kolega przywi|niedawno kilka zdj耩,
00:57:46:z tego co si w豉nie|dzieje na Grenlandii.
00:57:49:Dramatyczne zmiany.|To s baseny wodne tego samego rodzaju
00:57:53:kt鏎e utworzy造 si tutaj,|na obszarze Antarktydy.
00:57:57:Naukowcy myleli,
00:57:59:瞠 gdy woda zacznie styka si瞣z lodem, to zaczn zamarza.
00:58:04:Ale okaza這 si, 瞠 naprawd
00:58:07:woda pod嘀a dalej.|Tworzy tunele do dna
00:58:11:i robi z lody ser szwajcarski,
00:58:13:podobnie jak termity.
00:58:15:Pokazuje to w jaki spos鏏 tworz si瞣szczeliny lodowe,
00:58:18:I kiedy powstaj jeziora,|tworz co w rodzaju studni sp造wowych.
00:58:23:Woda przenika a do spodu i nawil瘸
00:58:25:spoczywaj鉍y na pod這簑 l鏚.
00:58:28:Dla wyobra瞠nia sobie skali problemu|sp鎩rzcie na tych ludzi.
00:58:31:To nie dzieje si przy linii brzegowej Grenlandii,|ale w jej centrum.
00:58:35:To olbrzymie potoki wody
00:58:39:z topi鉍ych si lodowc闚
00:58:41:sp造waj鉍e w d馧 wewn靖rz kana堯w|wydr嘀onych w lodach Grenlandii
00:58:44:a do pod這瘸 skalnego.
00:58:46:Na Grenlandii od zawsze|wyst瘼owa造 sezonowe odwil瞠
00:58:52:i powstawa造 kana造,|ale nigdy nie przybiera這 to takich rozmiar闚 jak obecnie.
00:58:56:W 1992 roku zmierzono na Grenlandii|ilo wody pochodz鉍ej z roztop闚.
00:59:01:10 lat pniej, dzieje si co takiego.
00:59:03:A oto roztopy z 2005 roku.
00:59:07:Doradca naukowy Tonyego Blair'a|powiedzia
00:59:11:poniewa to co obecnie|dzieje si na Grenlandii,
00:59:14:sprawia, 瞠 mapa wiata powinna zosta獡nakrelona od nowa.
00:59:17:Je瞠li lody Grenlandii stopniej,
00:59:20:lub po這wa lod闚 z Grenlandii|i Wschodniej Antarktyki
00:59:24:zniknie,
00:59:26:W豉nie to stanie si瞣z lini brzegow Florydy.
00:59:35:To stanie si w zatoce San Francisco.
00:59:39:Bardzo wiele ludzi|zamieszkuje te obszary.
00:59:43:Holandia,|jeden z najbardziej nizinnych kraj闚.
00:59:48:Powstan niesamowite zniszczenia.
00:59:50:Rejon w pobli簑 Pekinu|b璠鉍y domem dla 10 milion闚 ludzi.
00:59:56:Sytuacja przedstawia si gorzej|w pobli簑 Szanghaju,
00:59:59:mieszka tam 40 milion闚 ludzi.
01:00:03:Jeszcze gorzej w pobli簑 Kalkuty,|i wschodniego Bangladeszu,
01:00:09:Obszar ten zamieszkuje|60 milion闚 ludzi.
01:00:13:Pomylcie o wp造wie|kilkuset tysi璚y mieszka鎍闚...
01:00:18:kiedy musz zosta przeniesieni|na skutek jakiej katastrofy naturalnej.
01:00:21:A teraz wyobracie sobie,|kiedy w gr wchodzi wi璚ej ni sto milion闚.
01:00:27:To jest Manhanttan.
01:00:29:To jest miejsce upami皻niaj鉍e ofiary|World Trade Centre.
01:00:33:Po tragicznych wydarzeniach 11 wrzenia,
01:00:38:Powiedzielimy sobie, "Nigdy wi璚ej."
01:00:41:A oto co stanie si z Manhattanem
01:00:49:Obliczono to bardzo, bardzo dok豉dnie,
01:00:52:tak jak tylko naukowcy|mogli przewidzie
01:00:55:jak du穎 wody|pokona wa造 przeciwpowodziowe w Nowym Orleanie.
01:00:59:Obszar gdzie znajduje si瞣pomnik pami璚i ofiar World Trade Centre
01:01:04:b璠zie znajdowa si pod wod.
01:01:07:Mo磧iwe, 瞠 powinnimy przygotowa si tak瞠|przeciwko innym zagro瞠niom ni tylko terroryzm?
01:01:13:Powinnimy zainteresowa獡si tak瞠 innymi problemami.
01:01:24:/1.3 miliarda ludzi.
01:01:28:/Gospodarka rozwija|si bardzo dynamicznie.
01:01:32:/Potrzeba coraz to wi璚ej energii.
01:01:35:/Ogromne zasoby w璕la kamiennego.
01:01:39:Zag喚bie w璕lowe w P馧nocnych Chinach,
01:01:43:- Wewn皻rzna Mongolia.|- Tak.
01:01:45:Nast瘼nie prowincja Shaanxi.
01:01:48:- I oczywicie tutaj najwi瘯sze kopalnie w璕la.|- W豉nie tutaj.
01:01:52:- Tak.|- A czy tutaj s kopalnie odkrywkowe?
01:01:54:- Tak.|- Tak.
01:01:56:/Za ka盥ym razem kiedy odwiedzam Chiny,
01:01:59:/Ucz si od ich naukowc闚.|/To oni maj racj.
01:02:03:Podali mi wiele powod闚,|posiadania tak wielu
01:02:06:elektrowni spalaj鉍ych w璕iel kamienny.
01:02:09:Musz powiedzie,|瞠 ta liczba jest ogromna
01:02:12:poniewa jest to|op豉calne dla gospodarki.
01:02:14:/Ta kwestia jest tak samo wa積a dla Chin|/jak i dla Stan闚 Zjednoczonych.
01:02:20:/Oboje u篡wamy przestarza造ch technologii|/kt鏎e bardzo zanieczyszczaj rodowisko.
01:02:24:/... wi璚ej powodzi i wi璚ej susz
01:02:26:/silniejsze burze,
01:02:29:/a globalne ocieplenie|/przedstawione jest na wykresie.
01:02:31:/I jeli mo瞠cie poda mi jakiekolwiek sugestie|/dla wszystkich zgromadzonych tutaj
01:02:35:/co mo瞠my zrobi z|zaistnia章 obecnie sytuacj.
01:02:40:/Oddzielenie prawdy od fikcji
01:02:44:/i dok豉dny zwi頊ek|/z nieporozumieniami
01:02:48:/jest czci czego|czego uczycie si tutaj.
01:02:52:/Kiedy ostrze瞠nia s dok豉dne|/i bazuj na nauce,
01:02:57:/a My jako ludzkie jednostki,|/niezale積ie w jakim kraju mieszkamy,
01:03:01:/musimy znale spos鏏 by
01:03:03:/ostrze瞠nia zosta造|us造szane i wywo豉造 reakcje.
01:03:14:/Mamy ci篹kie czasy|/odrzucaj鉍 rodzime schematy
01:03:19:/m闚i鉍e nam o tym, 瞠|篡jemy przesz這ci.
01:03:22:/Stan瘭imy w obliczu|/niedopuszczalnych konsekwencji.
01:03:33:Jestemy wiadkami kolizji|naszej cywilizacji z Ziemi.
01:03:38:S trzy czynniki|powoduj鉍e taki stan rzeczy,
01:03:41:a pierwszym z nich|jest populacja wiata.
01:03:43:Kiedy moje pokolenie wy簑 demograficznego|pokolenie powsta貫 po II Wojnie wiatowej,
01:03:47:populacja przekroczy豉|punkt 2 miliard闚.
01:03:52:Teraz, kiedy mam 50 lat,
01:03:54:osi鉚n窸a prawie 6,5 miliarda.
01:03:59:I je瞠li osi鉚n瞣szacowany przez demograf闚 wiek,
01:04:04:ta liczba przekroczy 9 miliard闚.
01:04:06:Wi璚 jeli potrzeba 10000 pokole鞫aby osi鉚n寞 dwa miliardy
01:04:11:a potem w czasie|jednego ludzkiego 篡cia,
01:04:15:liczba ta wzrasta z 2 do 9 miliard闚,
01:04:18:widzimy, 瞠 r騜nice wida go造m okiem.
01:04:21:Mamy coraz wi瘯szy|wp造w na wygl鉅 Ziemi.
01:04:24:Najwi瘯szy maj kraje rozwijaj鉍e si.
01:04:27:Ma to wp造w na ilo獡spo篡wanego po篡wienia.
01:04:30:Na ilo potrzebnej wody pitnej.
01:04:32:Ma to tak瞠 wp造w na|wykorzystanie zasob闚 naturalnych,
01:04:36:i jest to jeden z g堯wnych powod闚
01:04:37:dlaczego widzimy|dewastacj naszych las闚,
01:04:40:i to nie tylko tych tropikalnych.
01:04:43:Jest to kwestia polityczna.
01:04:45:To jest granica pomi璠zy Haiti|i Republik Dominikany.
01:04:49:Inny kierunek polityki tutaj,|a zupe軟ie inny z drugiej strony.
01:04:54:Jest to efektem wycinania|ale r闚nie wypalania.
01:04:58:Prawie 30% CO2, kt鏎y ka盥ego|roku dostaje si do atmosfery
01:05:02:pochodzi z wywo豉nych przez ludzi|po瘸r闚 las闚.
01:05:05:To jest zdj璚ie Ziemi w nocy|zrobione w przeci鉚u szeciu miesi璚y
01:05:09:pokazuj鉍e wiat豉|miast w kolorze bia造m
01:05:11:a po瘸ry las闚 i buszu|w kolorze czerwonym.
01:05:14:草速e obszary to spalanie gaz闚,|takich jak te na Syberii.
01:05:18:A to prowadzi mnie do drugiego czynnika,
01:05:19:kt鏎y zmienia nasze stosunki|z Ziemi.
01:05:22:Naukowa i technologiczna rewolucja|jest niezwyk造m b這gos豉wie雟twem,
01:05:27:daje nam niezwyk貫 korzyci
01:05:30:w dziedzinach takich jak medycyna|czy cho熲y komunikacja.
01:05:33:Ale ta nowa pot璕a, kt鏎 posiadamy|obarcza nas tak瞠 odpowiedzialnoci
01:05:37:aby myle o jej skutkach.
01:05:39:Oto formu豉 aby o tym pomyle.
01:05:40:Stare nawyki i przestarza豉 technika|prowadz do przewidywalnych konsekwencji.
01:05:45:Stare nawyki, kt鏎e trudno zmieni獡i dodatkowo nowa technologia
01:05:49:mog mie dramatyczne konsekwencje.
01:05:52:Wojny z wykorzystaniem w堯czni|i strza
01:05:55:strzelb i karabin闚,|to jedna sprawa.
01:06:00:Ale potem przysz豉 nowa technologia.
01:06:10:Musimy myle o wojnie|z r騜nych perspektyw
01:06:13:poniewa nowe technologie|kompletnie zmieni造
01:06:17:konsekwencje tych starych nawyk闚
01:06:20:tak, 瞠 nie mo瞠my kontynuow獡tego co by這 kiedy.
01:06:26:Z drugiej strony, od zawsze wykorzystywalimy Ziemi瞣do produkcji po篡wienia.
01:06:31:Dla naszej egzystencji,|u篡walimy relatywnie prostych narz璠zi..
01:06:35:P逝g, traktor.
01:06:38:Ale nawet takie narz璠zia jak 這pata|s dzisiaj inne.
01:06:41:υpata kojarzona z czym takim.
01:06:43:υpaty sta造 si wi瘯sze.
01:06:45:A z ka盥ym rokiem, staj頌si coraz bardziej pot篹ne.
01:06:48:Nasze nowe mo磧iwoci,|zmiany powierzchni ziemi,
01:06:53:tak瞠 bardzo si zmieni造.
01:06:55:To samo mo瞠cie powiedzie獡o irygacji, kt鏎a jest wielkim osi鉚ni璚iem.
01:07:00:Jednak kiedy zmieniamy kierunki rzek|nie myl鉍 o konsekwencjach takich dzia豉,
01:07:04:to czasami rzeki mog ju nigdy|nie zobaczy morza.
01:07:09:By造 dwie rzeki w Azji Centralnej
01:07:10:wykorzystywane by造|przez by造 Zwi頊ek Radziecki
01:07:13:do nawadniania p鏊 bawe軟y.
01:07:15:Morze Aralskie by這|zasilane w豉nie nimi.
01:07:18:By這 czwartym pod wzgl璠em wielkoci|r鏚l鉅owym morzem wiata.
01:07:21:Kiedy tam pojecha貫m,|zobaczy貫m co niesamowitego
01:07:24:ogromn flot ryback頌spoczywaj鉍 na piasku.
01:07:29:Oto kana, kt鏎y desperacko|pr鏏owano zbudowa
01:07:34:aby dogoni cofaj鉍 si lini brzegow.
01:07:36:B喚dy pope軟iane przez|nas w kontakcie z natur
01:07:39:mog mie o wiele|powa積iejsze konsekwencje
01:07:41:poniewa nasze technologie|przewy窺zaj nas samych.
01:07:45:Kiedy po章czymy wszystko w jedn ca這,|wychodzi na to, 瞠 jestemy jedn z si natury.
01:07:49:To tak瞠 kwestia polityki.
01:07:52:Oto komputerowa mapa wiata
01:07:54:kt鏎a pokazuje wk豉d poszczeg鏊nych region闚 wiata|w globalnym ociepleniu.
01:07:59:Nasz kraj jest odpowiedzialny|bardziej ni, ca豉 Ameryka Po逝dniowa
01:08:03:ca豉 Afryka, ca造 Bliski Wsch鏚,
01:08:06:ca豉 Azja, wi璚ej ni te|regiony zebrane razem.
01:08:09:Roczna emisja CO2 w tonach na osob w Afryce, Indiach, Chinach,|Japonii, Unii Europejskiej, Rosji.
01:08:14:A tu jestemy my.|To o wiele wi璚ej ni gdziekolwiek indziej.
01:08:17:Je瞠li pod uwag wemiemy populacj poszczeg鏊nych region闚,|sprawa przedstawia si troch inaczej.
01:08:21:Najwi瘯sz rol odgrywaj Chiny,|potem jest Europa.
01:08:25:Jednak wci嘀 mamy najwi瘯szy wp造w|. Jestemy poza wszelkimi notowaniami.
01:08:29:A to zale篡 od naszego spojrzenia|na to jak o tym wszystkim mylimy,
01:08:32:poniewa nas spos鏏 mylenia|jest trzecim i ostatnim czynnikiem,
01:08:35:kt鏎y zmienia nasze relacje z planet.
01:08:38:畝ba skacz鉍a do garnka|z gotuj鉍 si wod,
01:08:42:wyskakuje od razu|poniewa wyczuwa niebezpiecze雟two.
01:08:46:Ale ta sama 瘸ba,
01:08:48:skacz鉍a do garnka z letni wod,
01:08:52:kt鏎a powoli zacznie si gotowa,
01:08:54:b璠zie tam siedzie, bez 瘸dnej reakcji.
01:08:57:B璠zie tam siedzie nawet wtedy,|kiedy temperatura b璠zie wci嘀 ros豉.
01:09:02:B璠zie tam siedzie, do czasu...|Do czasu a nie zostanie uratowana.
01:09:07:To bardzo wa積e aby uratowa 瘸b.
01:09:14:Ale rzecz w tym, 瞠...
01:09:16:...nasz "zbiorowy" system nerwowy|jest taki sam jak u tej 瘸by.
01:09:19:Bardzo cz瘰to ostrzega nas|zanim dostrze瞠my niebezpiecze雟two.
01:09:24:Jeli co dzieje si stopniowo,|chocia w rzeczywistoci jest inaczej,
01:09:27:po prostu siedzimy|i nie odpowiadamy na zagro瞠nie.
01:09:32:Nie reagujemy.
01:09:39:/Nie pami皻am czas闚,|kiedy by貫m dzieckiem
01:09:43:/Kiedy lato nie kojarzy這 mi si瞣/z prac przy uprawie tytoniu.
01:09:47:/To by這 po prostu... Kocha貫m te czasy.|/To by ten okres...
01:09:50:/kiedy praca z ch這pakami na farmie...
01:09:54:/... wydawa豉 mi si zabaw.
01:09:58:Raport Ministerstwa Zdrowia z 1964 roku
01:10:04:ukazywa dowody 章cz鉍e
01:10:06:palenie papieros闚|a zachorowaniami na raka p逝c.
01:10:14:/My wci嘀 uprawialimy tyto.
01:10:20:/Nancy by豉 prawie 10 lata|/ starsza ni ja,
01:10:24:/by這 tylko nas dwoje.
01:10:29:/By豉 moim opiekunem
01:10:31:/a jednoczenie przyjacielem.
01:10:37:/Jako nastolatka zacz窸a|pali papierosy...
01:10:41:/... i nigdy nie przesta豉.
01:10:47:/Umar豉 na raka p逝c.
01:10:53:/To jeden ze sposob闚 w jaki|nie chcia這by si umiera.
01:10:58:/Sama myl, 瞠 to w豉nie my...
01:11:03:/... bylimy czci tej|ca貫j gospodarczej machiny...
01:11:07:/...produkuj鉍ej papierosy
01:11:09:/... odpowiedzialnej za raka,
01:11:12:/to by這 takie...
01:11:15:/Takie bolesne z wielu powod闚.
01:11:20:/M鎩 ojciec, kt鏎y hodowa tyto鞫/ca貫 swoje 篡cie. Przesta.
01:11:27:/Bez jakiegokolwiek wyjanienia
01:11:31:/jakiekolwiek mia這by ono sens,|/przesta si tym zajmowa.
01:11:37:/Po prostu przesta.
01:11:46:/To po prostu ludzka rzecz|/by po章czy wszystko w jedn ca這. Wiem o tym.
01:11:52:/Wiem te, 瞠 kiedy wszystko oka瞠 si jasne|/b璠zie to dzie twego rachunku sumienia
01:11:57:/b璠ziesz 瘸這wa,|/瞠 nie wpad貫 na to szybciej.
01:12:10:S trzy wyobra瞠nia, przekonania|wprowadzaj鉍e nas w b章d.
01:12:14:Pierwsze, czy nie ma|niezgody pomi璠zy naukowcami
01:12:16:dotycz鉍ej wyjanienia problemu|czy to prawda, czy fa連z?
01:12:18:Tak naprawd, nie.
01:12:21:Przestudiowano niemal ka盥y|naukowy artyku
01:12:24:wydany w ci鉚u ostatnich 10 lat|na temat globalnego ocieplenia.
01:12:29:Wybrano 10 % z nich,|928 artyku堯w.
01:12:34:Wiecie jaka by豉 liczba tych,|kt鏎e podwa瘸造 opinie naukowc闚
01:12:39:瞠 to my powodujemy globalne ocieplenie|oraz 瞠 jest to powa積y problem?
01:12:42:Ani jeden z 928, ani jeden.
01:12:46:Koncepcja, 瞠 mi璠zy|naukowcami panuje niezgoda
01:12:49:by豉 rozmylnie stworzona|przez relatywnie ma章 grup ludzi.
01:12:54:Oto jedna z ich ujawnionych|wewn皻rznych notatek s逝瘺owych.
01:12:57:Oto co m闚i豉,|w porozumieniu z pras.
01:13:00:Ich celem jest uznanie|globalnego ocieplenia
01:13:04:raczej jako teorii ni faktu.
01:13:07:To zdarzy這 si przedtem.
01:13:11:Po raporcie Ministerstwa Zdrowia.
01:13:15:To notatka s逝瘺owa sprzed|40 lat. Oto co powiedzieli.
01:13:18:"W靖pliwo jest naszym produktem,
01:13:20:"poniewa to najlepszy spos鏏 aby wzbudzi獡kontrowersje w spo貫cze雟twie."
01:13:26:Ale czy odnieli sukces?
01:13:27:Pami皻acie, 瞠 przestudiowano|928 artyku堯w.
01:13:32:Ani jeden nie podwa篡 opinii naukowc闚.
01:13:35:Przeprowadzono kolejne badanie|artyku堯w zamieszczanych w prasie codziennej.
01:13:38:Wybrano 636 artyku堯w,|zamieszczonych w ci鉚u ostatnich 14 lat.
01:13:42:Wi璚ej ni po這wa z nich m闚i豉,
01:13:44:"C騜, nie jestemy pewni.|To mo瞠 by problem lub nie."
01:13:49:Nic dziwnego, 瞠 ludzie|s zdezorientowani.
01:14:01:Cze.
01:14:03:I czego si dowiedzia貫?
01:14:07:Dla kogo pracuj?
01:14:11:Szef sztabu?
01:14:13:Zamierzam...
01:14:14:To jest biuro do spraw|rodowiska w Bia造m Domu.
01:14:17:Ameryka雟ki Instytut Paliwowy. Mo積a powiedzie,|瞠 jest to lobby na rzecz ropy i benzyny.
01:14:23:Czy to jest uczciwe?
01:14:25:Ca趾owicie uczciwe.
01:14:27:Zr鏏 jeszcze troch i zobacz|kto by jego klientami.
01:14:32:Wi璚 by obro鎍 w sprawie|Exxon Valdez.
01:14:37:Bardzo. Dzi瘯uje.
01:14:41:/Naukowcy maj wewn皻rzny obowi頊ek
01:14:46:/do respektowania i przedstawiania prawdy|/w spos鏏 w jaki j dostrzegaj.
01:14:52:/Dlaczego przeczy貫 samemu sobie
01:14:57:/w zeznaniu jakie z這篡貫|/w kwestiach naukowych?
01:15:01:/Ostatni paragraf w tej sekcji|/nie jest napisany przeze mnie.
01:15:05:/Zosta dodany do mojego zeznania.
01:15:07:/Jeli zmusili ci do|zmiany naukowych wniosk闚,
01:15:11:/jest to forma naukowego oszustwa.
01:15:14:/Wiecie, w Zwi頊ku Radzieckim|/odznaczano naukowc闚,
01:15:17:/kt鏎zy zmieniali wyniki swych bada鞫/aby by造 zgodne z ideologi...
01:15:26:/Widzia貫m naukowc闚
01:15:28:/kt鏎zy byli przeladowani,
01:15:32:/wymiewani,
01:15:35:/pozbawiani pracy, dochod闚,
01:15:41:/tylko dlatego, 瞠 fakty kt鏎e odkryli
01:15:45:/by造 "niewygodn prawd"
01:15:52:/kt鏎 starali si ujawni.
01:15:58:/On pracowa dla|/Ameryka雟kiego Instytutu Paliwowego.
01:16:02:W styczniu 2001 roku,
01:16:03:prezydent upowa積i go|do prowadzenia polityki rodowiskowej.
01:16:09:Z Agencji Ochrony|rodowiska otrzyma notatk
01:16:12:ostrzegaj鉍 o globalnym ociepleniu
01:16:16:a on j przeredagowa.|Nie maj鉍 jakiegokolwiek wykszta販enia naukowego.
01:16:20:Ale on uwzi像 si by by獡nadrz璠nym naukowcem.
01:16:23:Powiedzia貫m, "Chce zobaczy co|co wygl鉅a jak pismo tego faceta."
01:16:26:To wiadomo z Agencji Ochrony rodowiska.|To rzeczywicie jego pismo.
01:16:30:Powiedzia, "Nie mo瞠sz tak m闚i.|To tylko spekulacje."
01:16:34:To by這 k這potliwe dla Bia貫go Domu,
01:16:37:wi璚 ten kole kilka dni|pniej poda si do dymisji.
01:16:41:A dzie po rezygnacji,|poszed pracowa dla Exxon Mobil.
01:16:46:Ponad 100 lat temu Upton|Sinclair napisa co takiego.
01:16:49:Trudno sprawi by|cz這wiek co zrozumia,
01:16:53:gdy jego pensja zale篡 od|jego niewiedzy na ten temat.
01:17:04:Drugie wyobra瞠nie.
01:17:06:Czy mo瞠my wybiera獡pomi璠zy gospodark a rodowiskiem?
01:17:08:To powa積a sprawa.
01:17:10:Wielu ludzi m闚i, 瞠 tak.
01:17:12:Pr鏏owa貫m przekona獡poprzedni administracj,
01:17:16:za czas闚 1 kadencji Busha,|aby zaj皻o si sprawami Ziemi.
01:17:19:Zorganizowano wielk konferencj瞣w Bia造m Domu
01:17:21:by powiedzie獡"Interesujemy si problemem."
01:17:23:Jedno z tych zdj耩 przyku這 moj uwag.
01:17:25:I chc o tym z wami|przez chwil porozmawia.
01:17:27:Oto wyb鏎,|kt鏎ego musimy dokona
01:17:30:je瞠li zawierzymy tej grupie ludzi.
01:17:32:Mamy tu wag z dwoma balansuj鉍ymi szalami|dwoma r騜nymi dobrami .
01:17:37:Po jednej stronie, mamy z這te sztabki.
01:17:45:Czy, nie wygl鉅aj pi瘯nie?
01:17:47:Chcia豚ym mie chocia kilka takich.
01:17:53:Na drugiej stronie mamy za|nasz planet jako ca這.
01:18:12:Uwa瘸m, 瞠 to z造 wyb鏎|i to z dw鏂h powod闚.
01:18:15:Po pierwsze, jeli nie mamy planety...
01:18:23:Drugi pow鏚 jest taki,|瞠 jeli robimy co dobrze,
01:18:27:to w ko鎍u tworzymy wielki dobrobyt
01:18:29:- a co za tym idzie tworzymy nowe miejsca pracy.|- Tak.
01:18:31:Poniewa dokonuj鉍 s逝sznych wybor闚|dokonujemy kroku w prz鏚.
01:18:39:/Prawdopodobnie ten wyk豉d|da貫m ju 1000 razy.
01:18:50:/Powiedzia豚ym przynajmniej 1000 razy.
01:18:53:/w Nashville, w Knoxville|/w Aspen i Sundance.
01:18:57:/Los Angeles i San Francisco.|/Portland, Minneapolis.
01:19:02:/Boston, New Haven, Londyn, Bruksela,|/Sztokholm, Helsinki,
01:19:07:/Wenecja, Monachium, W這chy i Hiszpania
01:19:10:/i Chiny, Korea Po逝dniowa, Japonia.
01:19:16:Dzi瘯uj.
01:19:18:/Podejrzewam, 瞠 rzecz nad kt鏎 sp璠zi貫m najwi璚ej czasu|/podczas tych wyk豉d闚
01:19:22:/jest pr鏏a odkrycia i identyfikacji
01:19:24:/tych wszystkich rzeczy w|umys豉ch i przekonaniach ludzi
01:19:28:/kt鏎e mog stanowi dla nich przeszkod瞣/w zrozumieniu ca這ci.
01:19:35:/Kiedy zidentyfikuj ju przeszkod,
01:19:39:/Staram si j zneutralizowa.|/Odsuwam j w dal.
01:19:44:/Rozbieram j, zdmuchuj瞣niczym wieczk.
01:19:54:/Wskazuje Ustawiam sobie cel.
01:19:59:/Przekazuj to w wyraniejszy spos鏏.
01:20:04:/To jedyny spos鏏 w|jaki potrafi to robi
01:20:07:/miasto po miecie,
01:20:15:/osoba za osob,
01:20:21:/rodzina za rodzin.
01:20:27:- Do widzenia. Dzi瘯ujemy raz jeszcze.|-Pa .
01:20:29:/Mam wiar, 瞠 ju nied逝go
01:20:32:/zmieni si przekonania tak wielu os鏏
01:20:36:/瞠 przekroczymy pewien pr鏬.
01:20:41:/Pozw鏊cie, 瞠 podam przyk豉d
01:20:42:niew豉ciwego post瘼owania by zachowa r闚nowag瞣pomi璠zy gospodark a rodowiskiem.
01:20:46:Jeden z element闚 tego zagadnienia|stanowi samochody.
01:20:48:Japo雟kie standardy emisji|spalin znajduj si tutaj.
01:20:51:Europa planuje wyprzedzi Japoni.
01:20:53:Nasi sojusznicy w Australii i Kanadzie|pozostawiaj nas w tyle.
01:20:58:A tu w豉nie jestemy my.
01:21:02:A teraz pow鏚 dlaczego tak jest.
01:21:04:M闚i si, 瞠 nie mo瞠my a tak bardzo|chroni rodowiska
01:21:08:bez wp造wu dla naszej gospodarki|dla producent闚 aut.
01:21:11:Poniewa producenci aut z Chin|mog zagarn寞 nasze rynki.
01:21:16:C騜, tutaj znajduj si chi雟kie|standardy emisji spalin.
01:21:22:s wy窺ze od naszych.
01:21:23:Na dzie dzisiejszy nie mo瞠my|sprzedawa naszych aut w Chinach
01:21:26:poniewa nie mo瞠my sprosta獡chi雟kim wymogom rodowiska.
01:21:31:Kalifornia przej窸a inicjatyw
01:21:34:Podnosz鉍 wymogi rodowiskowe samochod闚|sprzedawanych w Kalifornii.
01:21:38:Dlatego przemys samochodowy|zaskar篡 Kaliforni
01:21:42:aby nie wprowadza豉 tego prawa,|zanim przyniesie jakie efekty
01:21:44:poniewa znaczy這by to,|瞠 za 11 lat od teraz
01:21:48:kalifornijskie samochody|wprowadzane do sprzeda篡
01:21:53:b璠 spe軟ia造 takie standardy
01:21:56:jak obecnie te w Chinach.
01:21:58:Najwidoczniej zbyt wyg鏎owane|aby si do nich zastosowa.
01:22:02:I czy to pomo瞠|naszym producentom wygra?
01:22:04:Jeli spojrzymy,|kto robi to najlepiej na wiecie,
01:22:08:zobaczymy, 瞠 s to firmy,|kt鏎e produkuj bardzo zaawansowane auta.
01:22:11:A nasze firmy s w du篡ch k這potach.
01:22:14:Ostatnie przekonanie.
01:22:15:Jeli przyjmiemy, 瞠 ten|problem jest prawdziwy,
01:22:18:to mo瞠 jest tylko zbyt du篡|aby zrobi cokolwiek.
01:22:21:I wiecie co, jest bardzo wiele os鏏|kt鏎e na pocz靖ku zaprzeczaj wszystkiemu
01:22:26:by w ko鎍u tylko si zamartwia
01:22:27:bez jakiegokolwiek stanowiska porodku
01:22:30:kiedy tak naprawd mo積a co zrobi獡by rozwi頊a problem.
01:22:34:I na tym w豉nie chcia豚ym sko鎍zy.|Fakt, o kt鏎ym wszyscy wiemy
01:22:38:jedyne czego potrzebujemy|to bezporednie spojrzenie na problem.
01:22:43:Musimy zrobi bardzo wiele rzeczy,|a nie tylko jedn.
01:22:45:Gdybymy bardziej rozwa積ie u篡wali
01:22:48:otaczaj鉍ych nas urz鉅ze elektrycznych,
01:22:51:o tyle zmniejszylibymy zanieczyszczenie rodowiska|a co za tym idzie globalne ocieplenie
01:22:54:i og鏊ny stan naszej atmosfery.
01:22:58:Gdybymy u篡wali innych energooszcz璠nych urz鉅ze,|o tyle.
01:23:01:Gdybymy u篡wali czystszych samochod闚,|o tyle.
01:23:03:A do tego wszystkiego zaliczy mo瞠my.|Wydajniejsze rodki transportu,
01:23:07:odnawialne r鏚豉 energii,
01:23:09:nowoczesne filtry|ograniczaj鉍e emisj CO2,
01:23:11:o kt鏎ych nied逝go|b璠zie g這no.
01:23:14:Dodaj鉍 to wszystko,
01:23:16:szybko znajdziemy si瞣poni瞠j poziomu emisji z 1970 roku.
01:23:22:Mamy wszystko czego potrzebujemy,
01:23:24:Mo瞠 nawet troch dobrej woli polityk闚.
01:23:28:Ale wiecie co? W Ameryce,|dobra wola jest odnawialnym zasobem.
01:23:37:Mamy zdolnoci 瞠by to zrobi.
01:23:39:/Ka盥y z nas|/przyczynia si do globalnego ocieplenia,
01:23:42:/ka盥y jednak mo瞠 podj寞 decyzj瞣/aby to zmieni.
01:23:45:/Z rzeczami, kt鏎e kupujemy, sprz皻em elektronicznym, kt鏎ego u篡wamy|/samochodami, kt鏎ymi jedzimy,
01:23:49:/mo瞠my dokona wyboru|/aby nasz indywidualna emisja CO2 wynosi豉 zero.
01:23:53:Rozwi頊ania mamy w zasi璕u r瘯i.
01:23:56:Musimy mie tylko determinacj瞣aby wprowadzi je w 篡cie.
01:24:00:Pozostaniemy w tyle|czy mo瞠 jak reszta wiata ruszymy do przodu?
01:24:04:Wszystkie z tych kraj闚|przyj窸y ustalenia z Kyoto.
01:24:07:S tylko dwa wysoko rozwini皻e kraje|na wiecie, kt鏎e tego nie zrobi造...
01:24:12:...a My jestemy jednym z nich.|Drugim jest Australia.
01:24:17:Na szczcie, kilka stan闚|przej窸o inicjatyw.
01:24:20:Dziewi耩 p馧nocno wschodnich stan闚|zjednoczy這 si
01:24:23:w redukcji emisji dwutlenku|w璕la do atmosfery.
01:24:26:Kalifornia i Oregon podj窸y|inicjatyw.
01:24:29:Administracja Pensylwanii nawo逝je|do korzystania z energii s這鎍a i wiatru.
01:24:34:Ameryka雟kie miasta|robi krok ku przysz這ci.
01:24:38:Jedno po drugim, widzimy
01:24:42:jak wszystkie te miasta zobowi頊uj si瞣do likwidacji globalnego ocieplenia.
01:24:49:Wi璚 co z reszt z nas?
01:24:52:Ostatecznie to pytanie, ta kwestia|znowu do nas powr鏂i.
01:24:57:Czy My, jako Amerykanie,
01:25:01:jestemy zdolni do wielkich rzeczy
01:25:04:nawet jeli ich realizacja|jest skomplikowana?
01:25:07:Czy jestemy zdolni
01:25:09:przecign寞 nas samych|przecign寞 histori?
01:25:12:C騜, nasza historia m闚i,|瞠 mo瞠my to zrobi.
01:25:17:/Utworzylimy w豉sne pa雟two,|/wywo豉limy rewolucj
01:25:20:/i przynielimy co ca趾iem nowego|/na tej Ziemi,
01:25:23:/wolny nar鏚 gwarantuj鉍y|/indywidualn wolno.
01:25:27:/Ameryka dokona豉 moralnego wyboru.|/Niewolnictwo by這 niew豉ciwie,
01:25:32:/nikt nie mo瞠 by w po這wie wolny|/a w po這wie niewolnikiem.
01:25:37:/My, Amerykanie, zdecydowalimy...
01:25:38:/... 瞠 kobiety powinny|mie prawu do g這sowania.
01:25:41:/Pokonalimy totalitaryzm|/a r闚noczenie wygralimy wojny...
01:25:44:/... na Pacyfiku i Atlantyku
01:25:48:/Znielimy segregacj瞣rasow w naszych szko豉ch.
01:25:51:/To My pokonalimy takie przera瘸j鉍e choroby|/jak polio.
01:25:54:/My wyl鉅owalimy na Ksi篹ycu.
01:25:56:/Doskona造 przyk豉d tego, do czego jestemy zdolni|/kiedy jestemy w formie.
01:26:00:/Pracowalimy razem|/w kompletnie r騜nych kierunkach
01:26:03:/aby obali komunizm.
01:26:05:/Rozwi頊alimy nawet|/kryzys globalnego ska瞠nia rodowiska, zanim,
01:26:09:/dziura ozonowa|powi瘯szy豉 si za bardzo.
01:26:12:/M闚i這 si,|/瞠 to problem niemo磧iwy do rozwi頊ania...
01:26:14:/... poniewa jest to globalne|wyzwanie dla rodowiska...
01:26:17:...wymagaj鉍e wsp馧pracy|wszystkich kraj闚 wiata.
01:26:21:Wzi瘭imy si za to jednak.
01:26:23:Stany Zjednoczone obj窸y prowadzenie|w likwidacji chemikali闚...
01:26:27:...powoduj鉍ych ten problem.
01:26:29:Teraz musimy wykorzysta polityczne procesy|w naszej demokracji,
01:26:34:a potem zdecydowa si na wsp鏊ne dzia豉nie|aby rozwi頊a te problemy.
01:26:37:Musimy mie jednak r騜ny punkt widzenia|na te problemy.
01:26:41:R騜ne od wszelkich problem闚|z jakimi spotkalimy si do tej pory.
01:26:46:/Wszyscy pami皻amy ten film|/z Ziemi obracaj鉍 si w kosmosie?
01:26:52:/Jeden ze ziemskich satelit闚|oddala si tak wci嘀,
01:26:57:/... i kiedy oddali si o|4 miliardy mil w kosmosie,
01:27:01:Carl Sagan powiedzia,|"Zr鏏my jeszcze jedno zdj璚ie."
01:27:06:Widzicie ten ma造 jasno|niebieski punkcik?
01:27:09:To, w豉nie My.
01:27:11:Wszystko co kiedykolwiek wydarzy這 si瞣w ludzkiej historii
01:27:15:dokona這 si w tym punkcie.
01:27:18:Wszelkie triumfy i tragedie.
01:27:21:Wszelkie wojny, wszelki g堯d.
01:27:24:Nasze najwi瘯sze osi鉚ni璚ia i odkrycia.
01:27:27:To nasz jedyny dom.
01:27:30:I tylko to jest stawk,|o kt鏎 musimy walczy.
01:27:35:Nasza zdolno do 篡cia
01:27:39:na planecie zwanej Ziemi,
01:27:42:jako cywilizacja, kt鏎頌czeka jaka przysz這.
01:27:49:/G喚boko wierz, 瞠 jest|to kwestia moralna.
01:27:52:/To w豉nie Wasz czas by|rozwa篡 ten problem.
01:27:56:/To nasz czas by powsta po raz kolejny,|/by zabezpieczy nasz wsp鏊n przysz這.
01:28:11:/Nie ma nic niezwyk貫go|/w tym co robi.
01:28:17:/Niezwyk貫 jest to,|/瞠 mia貫m mo磧iwo obejrzenia tego...
01:28:21:/... b璠鉍 m這dym cz這wiekiem.
01:28:24:/Panie i Panowie, Pan Al Gore.
01:28:27:/To ca趾iem tak jakby okno zosta這 otwarte|/a my widzimy przez nie...
01:28:32:/... nasz wietlan przysz這.
01:28:37:/"Widzisz to?" powiedzia, "Widzisz?
01:28:41:/To jest przysz這 w|kt鏎ej b璠ziesz 篡.
01:29:08:/Przysz貫 pokolenia
01:29:11:/mog pewnego razu zapyta siebie,
01:29:14:/"O czym myleli nasi rodzice?
01:29:17:/"Dlaczego nie przebudzili si瞣/kiedy mieli tak szans?"
01:29:26:/To pytanie musimy od|nich us造sze dzisiaj.
01:29:40:Czy jeste gotowy do|zmiany swego stylu 篡cia
01:29:45:Problemy kliamtyczne|mog zosta rozwi頊ane
01:29:49:Tu dowiesz si jak zacz寞
01:29:51:id do strony www.climatecrisis.net
01:29:58:W rzeczywistoci|mo瞠sz ograniczy swoj emisj CO2 do zera.
01:30:10:Kupuj energooszcz璠ne|urz鉅zenia elektryczne
01:30:12:+ 瘸r闚ki energooszcz璠ne
01:30:16:Zmie stary termostat (u篡waj|automatycznego wy章cznika)
01:30:17:aby zu篡wa mniej|energii do ogrzania wody.
01:30:20:Ocieplaj sw鎩 dom|sprawdzaj zu篡cie energii.
01:30:24:Stosuj recykling.
01:30:32:Mo瞠sz kupi samoch鏚 hybrydowy.
01:30:35:Kiedy tylko mo瞠sz|chod i u篡waj roweru.
01:30:39:Kiedy mo瞠sz u篡waj kolei|i transportowego masowego.
01:30:50:Powiedz swoim rodzicom 瞠by nie niszczyli wiata|poniewa ty te na nim mieszkasz
01:30:56:Jeli jeste rodzicem, przy章cz swoje dzieci|i ratuj wiat na kt鏎ym 篡jemy.
01:31:09:Przestaw si na odnawialne|r鏚豉 energii.
01:31:12:Zadzwo do swojego zak豉du energetycznego|i spytaj czy oferuj czyst energi.
01:31:16:Jeli nie spytaj ich dlaczego.
01:31:23:G這suj na ludzi, kt鏎zy|chc rozwi頊a ten problem.
01:31:27:Napisz do kongresu.
01:31:29:jeli nie pos逝chaj,|ubiegaj si o miejsce w kongresie.
01:31:35:Sad drzewa...
01:31:38:...bardzo du穎 drzew.
01:31:46:Porozmawiaj o problemie w|swojej lokalnej spo貫cznoci.
01:31:49:Zadzwo do radia i napisz artyku.
01:31:52:Nalegaj aby Ameryka|zmniejszy豉 emisj CO2.
01:31:56:Przy章cz si do wiatowego ograniczenia|globalnego ocieplenia.
01:32:05:Ograniczmy nasze uzale積ienie|od ropy naftowej;
01:32:08:pom騜my farmerom produkowa獡roliny oleiste.
01:32:12:Ustan闚my nowe standardy;
01:32:15:w tym ni窺ze standardy|emisji spalin z samochod闚.
01:32:24:Jeli wierzysz w modlitw,
01:32:27:m鏚l si aby ludzie znaleli...
01:32:29:si喚 do zmian.
01:32:43:W myl s堯w starego|afryka雟kiego przys這wia,
01:32:48:kiedy si modlisz, rusz si.
01:32:52:Przekonaj ka盥ego kogo znasz|do obejrzenia tego filmu.
01:32:56:Ucz si o problemach|klimatu ile tylko mo瞠sz.
01:33:03:A potem wykorzystaj zdobyt wiedz.
01:33:09:T逝maczenie i poprawki:|< theM >, < antares444 >
01:33:19:Synchro DVDscr < theM >|Synchro DVDrip
01:33:25:Wszelkie poprawki mile|widziane: modom@go2.pl
01:33:31:Napisy dedykowane mojemu|S這neczku
01:33:37:>> Napisy pobrane z http://napisy.org <<|>>>>>>>> nowa wizja napis闚 <<<<<<<<
| |